Նարեկացին Արևելքի ու Արևմուտքի միջև


Ո՞վ է Նարեկացին աշխարհի համար: Ինչպե՞ս նա նվաճեց տարբեր ժողովուրդների հոգևոր գանձարանը: Ի՞նչն է ստիպում դարձյալ ու դարձյալ անդրադառնալ Նարեկացուն, Նարեկացու ժառանգության ի՞նչ նոր ուսումնասիրություններ են ծնվում վերջին տարիներին: Ինչպե՞ս է հանրահռչակվում Տիեզերական վարդապետի ժառանգությունը և ի՞նչ ներդրում ունեն այդ գործում աշխարհի հայագիտական կենտրոնները: Զրուցում են հայագետներ Ժան Պիեռ Մահեն և Աբրահամ Տերյանը:   

Հակոբոս առաքյալ


Հակոբոս առաքյալը և նրա եղաբայր Հովհաննեսը Զեբեդեոսի զավակներն էին: Հակոբոս առաքյալը մատենագրության մեջ անվանվել է Հակոբոս Երեց կամ Ավագ առաքյալ՝ այդպես տարբերվելով Ալփեոսի որդի Հակոբոսից և Հակոբոս Տեառնեղբորից: Հակոբոս առաքյալը հիմնականում  քարոզել է Հռոմում, Իսպանիայում և Երուսաղեմում:

Պետրոս Գետադարձը և Անիի անկումը


Հայոց պետականությունը մահացու հարված ստացավ Բագրատունյաց թագավորության կործանումով: Արտաքին թշնամիների ոտնձգություններից բացի, երկրում կար նաև ներքին երկպառակություն.

Բղջախոհություն


Երբ միտքն աղտոտվում է, այդ աղտոտվածությունը սկսում է փոխանցվել մարդու զգայարաններին, նաև՝ սրտին և մարմնին, իսկ մտքի մաքրությունը, հանդարտությունը և խաղաղությունը տանում է սրտի, մարմնի մաքրություն և հոգևոր խաղաղության:
Ներկայացնում են Առնակ քահանա Հարությունյանը և հոգեբան Ինգա Հարությունյանը: 
 

Գարեգին Հովսեփյան կաթողիկոս


Գարեգին Հովսեփյան կաթողիկոսը հայկական միջնադարյան արվեստաբանության մի շարք ճյուղերի հիմնադիրն է: Նա հայկական մանրանկարչության և ձեռագրերի մեծարժեք ուսումնասիրություններ է արել, կորստից փրկել ձեռագրեր, որոնք այսօր համարվում են գլուխգործոց և պահվում Մաշտոցյան մատենադարանում: Գարեգին Հովսեփյան կաթողիկոսը նաև Թորոս Ռոսլինին բացահայտողն է: Նույնքան կարևոր են համարվում նաև նրա աստվածաբանական աշխատությունները: Գարեգին Հովսեփյանը պատասխանատու պաշտոններ է վարել իբրև Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի միաբան: Կյանքի վերջին յոթ տարին եղել է Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսության գահակալը: Գարեգին Հովսեփյանի թողած &n

Ասպիրանտուրա՝ Գևորգյան ճեմարանում


Գևորգյան հոգևոր ճեմարանն անցնում է ուսման եռաստիճան համակարգի: Պատրա՞ստ է արդյոք ճեմարանը տրամադրել հետբուհական որակյալ կրթություն, ինչպե՞ս է ապահովում ասպիրանտական կրթության չափորոշիչները: «Տարբերակ« հաղորդաշարի տաղավարում զրուցում են Գևորգյան հոգևոր ճեմարանի տեսուչ Գարեգին վարդապետ Հաբարձումյանը և Աստվածաշնչագիտության և դավանաբանության ամբիոնի վարիչ Հրաչ սարկավագ Սարգսյանը: 

Ռուսահայոց թեմը 300 տարեկան է


Ռուսաստանի և Նոր Նախիջևանի հայոց թեմը 2017թ.-ին նշում է հիմնադրման երեք հարյուր տարին: 18-րդ դարասկզբին, երբ Հայաստանը փայփայում էր թուրքական ու պարսկական լծից ազատագրվելու հույսը, ռուսական կայսրության տարածքում թեմ ձևավորվեց: Ի՞նչ գործունեություն էր ծավալել հայոց թեմը կայսրության տարածքում և ինչ առաքելություն ունի այսօր՝ շուրջ երկու միլիոն ռուսահայերի կյանքում: Զրուցում են Մայր Աթոռի «Վաչե և Թամար Մանուկյան» մատենադարանի տնօրեն Տ. Արարատ քահանա Պողոսյանը և պատմաբան, Հայաստանի և Ռուսաստանի պատմական գիտ. դոկտոր Ստեփան Ստեփանյանցը:    

Որկրամոլություն


Որկրամոլությունը կերակրի նկատմամբ անսահման հակումն է, երբ մարդ այլևս չի հասկանում և չի զգում իր բավարարվածությունը, իր կուշտ լինելը: Դրան նպաստող բազմաթիվ հանգամանքներ կան՝ ազգային կերտվածքից մինչև հոգեբանական խնդիրներ: 
Ներկայացնում են Առնակ քահանա Հարությունյանը և Ինգա Հարությունյանը: 
 

Բռնություն


Բռնության կանխարգելման միջոցառումներից մեկը համարվում է սոցիալ-մշակութային նորմերի բարեփոխումը, կրթության օգնությամբ հաղորդակցային անհրաժեշտ հմտությունների փոխանցումը, աստվածաբանական տեսանկյունից՝ Աստծո պատկերով արարվածի ինքնության լիարժեք ընկալումն ու ընդունումը: Ինչպե՞ս կառուցել հանրություն, որը կմերժի բռնությունը: «Տարբերակ» հաղորդաշարի տաղավարում զրուցում են  Տավուշի թեմի առաջնորդ, Մայր Աթոռի սոցիալական հայեցակարգային հարցերի գրասենյակի տնօրեն Տ. Բագրատ եպիսկոպոս Գալստանյանը և «Դիալոգ» ՀԿ հոգեբան Արմինե Վահանյանը: 

Շնորհալուց մինչև Ոսպնակեր. հոգևորականների պատվանուններն ու մականունները


Հոգևորականներին տրված մականուններն ու պատվանունները բացահայտում են նրանց  բնավորության գծերը, կենցաղավարությունը, վաստակն ու արժանիքները, արարքներն ու անգամ քաղաքացիական դիրքորոշումները: Հայ եկեղեցական գործիչների մականնունների, պատվանունների ու դրանց պատմության մասին զրուցում են Երևանի մատենադարանի գլխավոր ֆոնդապահ Գևորգ Տեր-Վարդանյանը և Գևորգյան ճեմարանի մագիստրատուրայի շրջանավարտ Մանվել սարկավագ Սարգսյանը:

Թափուր բուհեր


2017-18 ուստարվա բուհական ընդունելության քննություններից հետո արձանագրված արդյունքներով ընդհանուր 18 000 վճարովի տեղերից 11 375-ը  թափուր են մնացել: Ոլորտի մասնագետները հայտարարում են՝ արտառոց ոչինչ չկա: Հաջորդ տարվա կանխատեսումներն ավելի վատ են. դիմորդների թիվը ավելի քիչ է լինելու, իսկ կառավարության 2018-2020 թվականների միջնաժամկետ ծախսերի ծրագրով էլ ՀՆԱ-ից կրթության ոլորտին հատկացվող մասնաբաժինը նվազեցվելու է: Ի՞նչ են առաջարկում փորձագետները: 

«Պահպանվում է պետության կողմից»


Պատմամշակութային հուշարձանների տարածքներում կատարված իրավախախտումները հազվադեպ չեն: Դրանց շուրջ ծագած աղմկահարույց վիճաբանությունները, դատական գործընթացները հուշարձանների պահպանության երաշխիք չեն.