Հեղինակ և վարող՝ Հայկ Համբարձումյան 
ԹԵՄԱՅԻ հյուրերն են մշակույթի գործիչներ, հոգևորականներ, ճանաչված ռեժիսորներ ու դերասաններ, Հայաստանում և արտերկրում ապրող և աշխատող հայ և օտարազգի գիտնականներ, հայագետներ, երիտասարդ մասնագետներ, գրողներ, լրագրողներ:
Որքանո՞վ են ժամանակակից հայ արվեստն ու գրականությունը հարաբերվում համաշխարհային արվեստի զարգացման միտումներին: Հայագիտական ի՞նչ նոր ուսումնասիրություններ են կատարվում Հայաստանում ու Սփյուռքում: Մեր օրերի արվեստը կրթում է, թե՞ զբաղեցնում:  Այս և այլ հարցադրումները հնչում ու պատասխաններ են ստանում ԹԵՄԱՅԻ  տաղավարում:
Պարբերականությունը՝ ամեն ուրբաթ, ժամը 21:50-ին
Կրկնությունը՝ շաբաթ օրը, ժամը  13:30-ին

Alt

Ապավինելով լեռանն ու Աստծուն. Մուսալեռ


2015 թվականին հիշում ենք ոչ միայն Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցը, այլև անդրադառնում  100 տարի առաջ տեղի ունեցած ինքնապաշտպանական մարտերին: Լրացավ  Մուսա լեռան հերոսամարտի 100-ամյակը, որը նշանավորվեց Երևանում կայացած գիտաժողովով, տարբեր միջոցառումներով: Մուսալեռան հերոսական դրվագների, մուսալեռցիների ինքության ու  հետագա ճակատագրի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է Հայաստանի Մուսալեռ» հայրենակցական միության նախագահ Պերճ Ղազարյանի հետ:

Alt

Համազգայինը՝ Սոս Սարգսյանի հետ և նրանից հետո


Մեկնարկում են նոր թատերաշրջաններ, տեղի են ունենում պրեմիերաներ, նորացվում են հին բեմադրություններ: Սակայն չեն փոխվում թատերաշխարհին հուզող խնդիրներն ու մտահոգությունները. ի՞նչ բեմադրել, ո՞ր հանդիսատեսի համար բեմադրել, ինչպե՞ս սուղ միջոցներով, երբեմն նույնիսկ մշտական բեմի բացակայությամբ կազմակերպել թատրոնի աշխատանքը: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է  Համազգային պետական թատրոնի տնօրեն Վարդան Մկրտչյանի հետ:

Alt

Անցյալի փոշուց՝ ներկայի քաղաքակրթական մարտահրավերներ


Ինչպե՞ս է ընթացել հայ ժողովրդի կազմավորումը, բնիկ են հայերը, թե՞ եկվոր, ի՞նչ դեր են ունեցել Հայկական լեռնաշխարհում: Կարո՞ղ են այս հարցերի պատասխաններն օգնել դիմագրավելու արդի քաղաքակրթական մարտահրավերներին:
Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է ՀՀ ԳԱԱ հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի տնօրեն, ԳԱԱ թղթակից անդամ Պավել Ավետիսյանի հետ:

 

Alt

Հայաստանյան հնագիտությունն ու միջազգային հնագիտական աշխարհը


Արենիում գտնված 5500-ամյա մաշիկ, Արցախի Տիգրանակերտի հաջող պեղումներ, Սյունիքի ժայռապատկերների, Տիրինկատարի վիշապ-քարակոթողների հետազոտություն: Չնայած Հայաստանում հումանիտար գիտության աղետալի վիճալի մասին հնչող մտահոգություններին, հնագիտության ոլորտը զարգանում է: Ո՞րն է գաղտնիքը: Ինչպե՞ս է մեր հնագետներին հաջողվում աշխատել ֆինանսական սուղ միջոցներով, կատարել նոր բացահայտումներ: Ի՞նչ են տալիս այդ բացահայտումները միջազգային հնագիտությանը: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է ՀՀ ԳԱԱ հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի տնօրեն, ԳԱԱ թղթակից անդամ Պավել Ավետիսյանի հետ:

Alt

Ճիշտ խոսելու և գրելու արվեստը


Ինչպե՞ս վարպետորեն, այս կամ այն  իրավիճակին համապատասխան, կառուցել բանավոր ու գրավոր խոսքը, ինչպե՞ս արտահայտվել գեղեցիկ, բայց ոչ ճոռոմ, պարզ, սակայն ոչ պարզունակ: Ինչպե՞ս ավելի կանոնավոր արտահայտել մտքերը, շարահյուսական ու լեզվաարտահայտչական ի՞նչ միջոցներ ընտրել, որպեսզի խոսքը լինի հագեցած, տպավորիչ, տրամաբանական ու ազդեցիկ: Խոսքարվեստի առանձնահատկությունների մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է  լեզվաբան  Դավիթ Գյուրջին¬յանի հետ:  

Alt

Հայկական Փարիզ. 1915-1940թթ.


Երկու համաշխարհային պատերազմների միջև ընկած շրջանում Փարիզը համաշխարհային մշակույթի կենտրոն էր, որտեղ ապրելու, ստեղծագործելու, հայտնի դառնալու հնարավորություն էին ստանում բոլորը: Սակայն, այս հնարավորությամբ հանդերձ, շատ դժվար էր հաստատվել մշակութային խառնարանում, հայտնի դառնալ արվեստի մյուս մեծերի կողքին, ապահովել մշակութային ծանրակշիռ ներկայություն, ինչն էլ հաջողվեց մեր արվեստագետներին: Հայկական մշակութային Փարիզի, մեր արվեստի՝ համաշխարհային միտումներին արձագանքելու, ինքնակազմակերպվելու ունակության մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է մշակութաբան Ռուբեն Անգալադյանի հետ:

Alt

Գրական թարգմանության ներկան ու հեռանկարները


20-րդ դարի համաշխարհային գրականության հայտնի ստեղծագոր¬ծութ¬յունների հայերեն թարգմանությունների վերջին շրջանում նկատելի աճը ինչպես առանձին թարգմանիչների, այնպես էլ հրատարակչական ծրագրերի ու նախաձեռնությունների արդյունք է: Նոր թարգմանությունները նպաստում են ընթերցողական ուշադրության ու հետաքրքրության խթանմանը, անդրադառնում նաև ընդհանուր գրական դաշտի զարգացման վրա: Օրերս ընթերցողին ներկայացված ամերիկյան ու համաշխարհային գրականության ամենահայտնի վեպերից մեկի՝ Հարփըր Լիի Ծաղրասարյակ սպանելը» վեպի թարգմանության առանձնահատկությունների, ինչպես նաև գրական թարգմա¬նության խնդիրների

Alt

Խորհրդային Հայաստանի պատմության լույսն ու ստվերը


Հայաստանի պատմության խորհրդային շրջանը եղել է տնտեսության ու մշակույթի վերելքի, արդյունաբերական նվաճումների շրջան, մյուս կողմից անժխտելի է, որ այդ ամենն ուղեկցվել է ամենաբիրտ ճնշումներով, մտավորականության աքսորով ու ոչնչացմամբ, ազգային արժեքների  ոտնահարմամբ: Եվ առաջին, և երկրորդ պնդումների համար հիմք են հանդիսացել պատմության դասագրքերը, գիտական ուսումնասիրությունները: Ինչպե՞ս է ուսումնասիրվել և այսօր ի՞նչ սկզբունքերով պետք է ուսումնասիրվի ու ներկայացվի Հայաստանի երկրորդ հանրապետության պատմությունը, ինչպե՞ս պիտի արժևորվի հայոց պատմության 70-ամյա այդ շրջանը: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբա

Alt

Հայկական կինո և թատերական հետքը Ֆրանսիայում


12-րդ Ոսկե ծիրանն» այս տարի ևս բազմաթիվ հյուրեր ու մասնակիցներ ունի Ֆրանսիայից: Փառատոնի միջազգային խաղարկային մրցույթի ժյուրին այս տարի գլխավորում է հայտնի ռեժիսոր, պրոդյուսեր Ռոբեր Գեդիգյանը, ում  Խենթի պատմությունը» ֆիլմով բացվեց կինոփառատոնը: Փառատոնի բացման արարողությունը վարում էր ֆրանսիայում ստեղծագործող դերասան, ռեժիսոր Ժիրայր Փափազյանը, որը նաև խաղացել է Խենթի պատմությունը» ֆիլմում: Ֆրանսիայում հայկական կինո և թատերական ներկայության առանձնահատկությունների մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է դերասան, ռեժիսոր Ժիրայր Փափազյանի հետ:

Alt

«Ոսկե ծիրանն» ու հայկական կինոյի տեսլականը


Երևանում մեկնարկում է Ոսկե ծիրան» 12-րդ միջազգային կինոփառատոնը: Սպասվող կինոտոնը ավանդաբար խոստանում է ֆիլմերի պրեմիերաներ, վարպետության դասեր, հանդիպումներ հայտնի կինոգործիչների հետ: Այնուհանդերձ, հնչում են մտահոգություններ, թե որքանով և ինչպես է փառատոնն անդրադառնում մեր կինոյի զարգացման վրա, նպաստում հայկական կինոյի արտադրությանն ու հանրահռչակմանը, կինոգործիչների նոր սերնդի կայացմանը:  
Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է կինոռեժիսոր, Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոնի տնօրեն Հարություն Խաչատրյանի հետ:

 

Alt

Հայկական «Ժամը» Մոսկվայում


Հայրենիքից դուրս ազգային ինքնության պահպանության, ազգային մշակույթն ու արժեքները համայնքում և օտարազգիների շրջապատում ներկայացման գործում ավանդաբար կարևոր դերակատարություն է ունեցել պարբերական մամուլը: Այսօր համացանցի զարգացմամբ իրավիճակը կարծես փոխվել է, սակայն պարբերականներ շարունակվում են հրատարակվել:  Որքանո՞վ են արտերկրում հրատարակվող հայկական մշակութային ամսագրերն այսօր պահանջված, ի՞նչ ծրագրեր ու նպատակներ ունեն: Այս հարցերի, ինչպես նաև ռուսաստանյան հայկական մշակութային մամուլի առանձնահատկությունների մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է մոսկավյան Ժամ» հայկական ամսագրի հիմնադ

Alt

Մասնագիտական խոսքի սպասումով


Արվեստի քննադատությունը տարբեր ժամանակներում տարբեր գործառույթներ, նպատակներ ու նշանակություն է ունեցել: Տեսական գրականության մեջ քննադատությունը սահմանվում է որպես ստեղծագործական ընթացքի կազմակերպիչ, միջնորդ իրականության ու արվեստագետի, արվեստի ու ընթերցողի, ունկնդրի ու հանդիսատեսի միջև: Ի՞նչ գործառույթներ ու նշանակութուն ունի քննադատական-մասնագիտական խոսքն այսօր, ո՞ւմ պետք է ուղղված լինի այն և կա՞ արդյոք այդ խոսքի իրացման միջավայր: Այս հարցերի մասին Հայկ Համբարձումյանը զրուցել է Ազգային թատերական ստեղծագործական միավորման» նախագահ Արա Խզմալյանի հետ: