Մարդիկ, ովքեր իրենց ստեղծագործական հետքն են թողել պատմության էջերում: Հայ և համաշխարհային մշակույթի, գիտության, հոգևոր և հասարակական կյանքի երևելիները, նրանց կյանքն ու գործունեությունը հեռուստահանրագիտարանի ձևաչափով:

Մարտիրոս Սարյան


Յոթանասուն տարվա ստեղծագործական իր կյանքի մասին Մարտիրոս Սարյանը գրել է. Ինձ չի բավարարում այն, ինչ ես անում եմ, ձգտում եմ ստեղծագործական առավել պարզության, որպեսզի մարդիկ նայելով իմ նկարին՝ իրենց զգան այնպես, ասես դուրս են եկել մաքուր օդի և ուրախություն են շնչում: Եթե նկարը չի հուզում և բարի մղումներ չի հարուցում մարդու մեջ, ուրեմն չունի գլխավորը` կյանքի հավերժական շունչը: Ես ձգտում եմ հաղորդել ապրելու երջանկության զգացումը»:

Սերգեյ Դովլաթով


Սերգեյ Դովլաթովը ողջ կյանքի ընթացքում խորհրդային հարազատ» մամուլում կարողանում է տպագրել մեկ պատմվածք, այն էլ` արտադրական թեմայով: Խորհրդային երկրում նրան` Նահանգներում ապրող և ամենահեղինակավոր պարբերականներում տպվող գրողին, ճանաչում էին ինքնահրատ» նյութերով և Ազատություն» ռադիոկայանով հեռարձակվող հեղինակային հաղորդումով: Վերջին՝ 13-րդ գիրքը, որ պիտի հրատարակվեր Խորհրդային Միությունում, լույս տեսավ 1990-ին` գրողի մահվանից մի քանի օր հետո:

Լուսինե Զաքարյան


1992թվական. Հայաստանի համար ծանր ձմեռ է, սով, պատերազմ, ճգնաժամ: Դեկտեմբերի 30-ն է: Հայ ազգը ճանապարհում է սիրելի զավակներից մեկին: Ծերունազարդ Վազգեն Վեհափառ Հայրապետը հոգեհանգստին ասում է. Նա մեզ հետ չէ հիմա... բայց նրա ձայնը մենք կլսենք երկնքից, այնտեղ` երկնքում, նոր հրեշտակ է հայտնվել: Հանրագիտարանը» ներկայացնում է Լուսինե Զաքարյանին:

Ռաֆայել Իսրայելյան


Ռաֆայել Իսրայելյանը Ալեքսանդր Թամանյանի ճարտարապետական մտածողության շարունակողն էր: Իսրայելյանի նախագծով են կառուցվել 1915թ.-ի Մեծ եղեռնի նահատակաց հուշարձանը Ս. Էջմիածնում, Բյուրականում՝ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի ամառանոցը, Երևանում՝ Նկարիչների տան շենքը, Հաղթանակի» հուշակոթողը, Մասիսի տաճարը», որին ժողովուդը Չարենցի կամար անվանումն է տվել: Նա է աղբյուր-հուշարձաններ հիմնելու մեր հնամենի ավանդույթը վերակենդանացնողը: Ռաֆայել Իսրայելյանի ստեղծագործության պսակը Սարդարապատի ճակատամարտին նվիրված հուշահամալիրն է:

Պյեր Օգյուստ Ռենուար


Օկտավ Միրբոն նրա մասին ասել է՝ կերպարվեստում միակը, ով ոչ մի տխուր նկար չի ստեղծել:
Կյանքի օրհներգիչ» ու Երջանկության մաեստրո» Օգյուստ Ռենուարի կյանքն ու ստեղծագործությունը Հանրագիտարան» շարքում:

 

Ռուբեն Մամուլյան


Ո՞վ էր կինոաշխարհի այս մեծ նորարարը: Ի՞նչ հայտնագործություններ արեց: Ի՞նչ գյուտեր: Աշխարհը պիես է, մարդիկ դերասան». Մամուլյանը Շեքսպիրին ցիտելով՝ հավելում էր. Կարևորը, անկախ պիեսի որակից, դերդ լավ խաղաս»:
Ռուբեն Մամուլյանի 90 տարիների փայլուն դերակատարմանը» կարող եք ծանոթանալ հեռուստահանրագիտարանի ձևաչափով:

Alt

Ինգմար Բերգման


Իրական երջանկությունը վատ հիշողությունն է ու լավ առողջությունը»,- ծիծաղում էր հանճարեղ ռեժիսորը:
Ինգմար Բերգման. համաշխարհային կինոեմատոգրաֆի ամենաարտասավոր դեմքերից մեկի կյանքն ու ստեղծագործությունը:

Alt

Չարլի Չապլին


Կյանքն իմաստ չէ, այլ ցանկություն»: Ի՞նչ է պետք հասնելու համար ամենապարզ թվացող այս իմաստությանը... առնվազն չապլինյան կենսագրություն:
Չարլզ Սպենսեր Չապլին: Կինոյի մեծագույն վարպետի կյանքն ու ստեղծագործությունը Հանրագիտարան» շարքում:

Վիլյամ Սարոյան


Սկսելը միշտ դժվար է, որովհետև հեշտ չէ լեզվի պաշարից ընտրել այն միակ լուսավոր բառը, որ պիտի հավերժ ապրի».Վիլյամ Սարոյան:

Վինսենթ Վան Գոգ


Նա համոզված էր, որ Աստծուն ճանաչելու ամենաիսկական ձևը մեր շուրջը եղածը սիրելն է: Այն ամենը, ինչով լցված էր նրա սիրտն ու միտքը, նկարի էր վերածվում: Նա երազում էր... ու նկարում իր երազը:

Անտուան դե Սենտ Էկզյուպերի


12 տարեկանում նրան վերջապես հաջողվեց օդանավ բարձրանալ: Անհաջողակ օդաչուն Սենտ Էկսն էր՝ Անտուան դը Սենտ Էկզյուպերին: Հետագայում նա գրում է.Ինքնաթիռից ցած նայելով՝ ես երազում էի միայն գրելու մասին»: 1944 թ. Անտուանի ռազմական ինքնաթիռը սովորականի պես օդ բարձրացավ: Ընկերների տագնապն անտեղի չէր...
Այսօր Անտուան դե Սենտ Էկզյուպերիի անունով են կոչվում Լիոնի օդանավակայանը, Պատագոնիայի լեռնագագաթներից մեկը և 2578-րդ աստղակերպը:

 

Սալվադոր Դալի


Նա դեմ էր մեխանիկային, սպանախին, արևին, Ռեմբրանդտին, ուրվականներին ու լեռներին, կողմ` բարդությանը, խխունջներին, Վերմեերին, կրոնին ու ինքն իրեն: Վեց տարեկանում ուզում էի խոհարար դառնալ, յոթում` Նապոլեոն: Երկու շատ կարևոր իրադարձություն կա, որ կարող է տեղի ունենալ ժամանակակից նկարչի կյանքում` իսպանացի լինել և կրել Սալվադոր Դալի անունը»,-այսպես է իր մասին գրում հալչող ժամացույցների և վառվող ընձուղտների ստեղծողը: